ثبت دیدگاه

شعارهای جریان ساز عاشورائیان

این شهر ادب دارد

کار فرهنگی احتیاج به علم غیب ندارد؛

شعارهای جریان ساز عاشورائیان

۲۰ / آبان / ۱۳۹۵ - ۱۱:۵۹ ق.ظ

 سال گذشته چندماه قبل از ایام محرم، در عاشوراییان مثل هر سال جلسات کارگاهی حول موضوع و شعار محرم را تشکیل دادیم. یکی از اعضای ستاد محرم از مشکلات جامعه گفت، فرد دیگر به نظرات فعالین فرهنگی کشور اشاره کرد، چند نفر به حال و هوای بچه های مجموعه و این که چه موضوعاتی را بیشتر دوست دارند و . . .

با جمع بندی موضوعات، به موضوع «غیرت» رسیدیم، موضوعی که چند سال بود درباره اش حرف می زدیم، اما به دلایل مختلف نتوانسته بودیم روی آن کار کنیم. در جلسه آخری که قرار شد شعار مراسم را نهایی کنیم، بچه ها چند پیشنهاد مختلف مطرح کردند. قرار بر رای گیری شد. مسئله ای که وجود داشت، اهمیت تعیین شعار درباره موضوع غیرت بود.  از طرفی مفهوم «غیرت» به قدر کافی برای مخاطب تند و تیز و تکان دهنده هست و از طرف دیگر، این را می دانیم که شعار مراسم هرقدر بیشتر بتواند نظر مخاطب را جلب کند، تاثیرگذاری عمیق تری بر اوخواهد داشت. به این ترتیب به دو ایده رسیدیم. یکی اینکه

 عاشورائیان

بر روی موضوع غیرت در فضای محبت و صمیمیت کار کنیم که حاصل آن، شعار پیشنهادی یکی از اعضا بود. شعاری که با واج آرایی زیبا، می توانست توجه مخاطب را در چنین فضایی به سمت خود جلب کند. ایده بعدی آن بود که شعار نیز متناسب با موضوع، تکان دهنده و برانگیزاننده نظر مخاطب باشد. شعاری که می توانست در این فضا تاثیرگذار واقع شود بخشی از شعر آقای ابوالقاسم حسینجانی بود، شعری حماسی که در بالاترین سطح، قیام عاشورا را وصف کرده بود.

ما با دو ایده طرف بودیم، دو ایده قوی با دو شعار زیبا که باید با به رای گذاشتن آن، یکی رابه عنوان شعار محرم ۱۳۹۴ انتخاب می کردیم. دو شعار پیشنهادی آنقدر قوی بود که من به عنوان یکی از چندین نفری که از قسمت های مختلف عاشوراییان در آن کارگاه حاضر بودند، نتوانستم جمع بندی دقیقی داشته باشم و به همین خاطر به هر دو شعار رای مثبت دادم. شعارها به رای گذاشته شد، و با اختلاف تقریبا ۱۵ درصدی، شعار «رقص شمشیر» رای آورد. شعار، برگرفته از یک بیت شعر آقای حسینجانی بود، شعری که قبلا نیز در برنامه های عاشوراییان به کارگرفته شده بود و به همین خاطر حالتی خاطره انگیز داشت و تداعی کننده مراسم سال های قبل برای اعضای مجموعه بود:

«تیغ در معرکه می افتد و بر می خیزد،
رقص شمشیر چه زیباست بیا تا برویم»

شعار انتخاب شد! با این که قبل از مشخص شدن نتیجه کارگاه، بین اعضا اختلاف نظر وجود داشت بعد از نهایی شدن، همه یک صدا و یک دل با محوریت این شعار و با موضوع غیرت مشغول به کار شدند. با یک برنامه ریزی دقیق، شعار را زودتر از سال های قبل انتخاب کردیم و به خاطر همین فرصت کافی برای طراحی پوستر و طراحی برنامه داشتیم.یک طراحی زیبا با عکسی از یک شمشیر که نمادی از مقاومت و جهاد در راه حق بود.

البته یافتن محتوا برای موضوع «غیرت» در منابع دینی کار سختی بود، اما نهایتا توانستیم «غیرت» را در چند سرفصل خلاصه کنیم، سرفصل هایی که هم موضوعات اجتماعی و هم موضوعات فردی اسلام را شامل می شد.

اما در مراحل بعدی، نمی دانم شاید ندانم کاری، تنگ نظری، محافظه کاری یا هرچیز خوب یا بد دیگری که اسمش را بگذاریم، توسط مسئول یکی از سازمان های مربوطه، مجبورمان کرد شعارمان را روی پوسترها کار نکنیم.
مشکل اصلی هم نماد شمشیر بود، نمادی که نشانه ایستادگی و مقاومت بود. استدلالات و حساسیت هایی هم که می شنیدیم، واقعا عجیب و غریب و دور از ذهن بود. بگذریم . . .

محرم شروع شد و بعد از چند شب، همان نماد ما –یعنی شمشیر- بر روی سرتیتر سایت مقام معظم رهبری قرار گرفت. قصه بسیار ساده بود، در شرایطی که با جنگ های منطقه‌ای، کشور در معرض تهدید قرار گرفته و از طرف دیگر با هجوم فرهنگی، باورهای دینی بخشی از مردم متزلزل شده، بهترین راه و مهمترین وظیفه تهییج روحیه ایستادگی مردم است و در این شرایط کاملا طبیعی است که پایگاه اینترنتی رهبر انقلاب نیز نماد شمشیر، نماد مقاومت و جهاد را برای خود انتخاب کند. این همان درک درست از اوضاع جامعه است، که ما نیز با برگزاری کارگاه های مختلف فکری به آن رسیده بودیم.

آداب مداحی

باز بگذریم از اینکه آن مسئول مربوطه، بعد از مشاهده تصویر سایت مقام معظم رهبری، شدیدا از خللی که در کار ما به وجود آورده بود عذرخواهی کرد و (ان شاالله)متوجه اشتباهش شد و . . .

اما نکته مهمی که وجود داشت، تحلیل یکسان ما درباره شرایط بود. این نه نیاز به علم غیب دارد و نه نیاز به یک سری اطلاعات محرمانه و . . . بلکه تنها با مشاهده و برآورد دقیق اوضاع و واقعیت جامعه امکان پذیر است. کاری که با یک سلسله جلسات پیوسته و توجه و تدقیق در اوضاع جامعه، قابل انجام است و ما را به مقصد صحیح می رساند.  به هر حال، این به ما آرامش خاطر داد که مسئله را درست تشخیص داده ایم و روی نقطه صحیحی دست گذاشته ایم.

اما چه شد که این مسئله را تعریف کردم؟

امروز با باز کردن صفحه پایگاه اینترنتی مقام معظم رهبری و انتشار توصیه های رهبر انقلاب با عنوان «آداب مداحی» یاد این ماجرا افتادم.

دیدم در گروه های تلگرامی، اعضای مجموعه، پوستر منتشر شده در این سایت را که بسیار به پوستر امسال عاشوراییان شباهت دارد، دست به دست می کنند  و از شباهت جالب توجه موضوع محرم امسال عاشوراییان یعنی «ادب و آداب» با موضوع سایت مقام معظم رهبری تعریف می کنند.در این پوستر، علاوه بر به کار بردن واژه «آداب» برای هیئت داری، درست مانند پوستر عاشوراییان از سه نقطه نستعلیق برای طراحی استفاده شده است.

جالب اینجاست که امسال هم دقیقا همه مراحلی که سال گذشته برای طراحی شعار و موضوع طی کردیم، انجام شد. در ستاد محرم، چهار – پنج موضوع برای مراسم محرم عاشوراییان به عنوان پیشنهاد در نظر گرفتیم و با ساعت ها بحث و بررسی، نهایتا به موضوع ادب رسیدیم. بعد هم از میان ۴ شعار شاخص با موضوع ادب که توسط اعضا پیشنهاد شده بود، یکی به عنوان شعار محرم ۹۵ انتخاب شد.

می خواهم بگویم، دست گذاشتن بر روی نقطه اصلی و اساسی مردم در مسئله فرهنگ، نه احتیاج به هیاهو و جنجال دارد و نه نیازی به علوم غریبه و ارتباط با غیب.

بلکه تنها کار گروهی، بحث و بررسی مداوم و دقت نظر در شرایط جامعه را می خواهد. کاری که در چند سال گذشته، عاشوراییان بدون حاشیه سازی، بلکه با استفاده از توانایی فکری همه اعضا توانسته است انجام دهد و به سرمنزل مقصود برسد. این گونه کار را محکم انجام دادن است که عاشوراییان را به مجموعه ای اثرگذار در سطح کشور تبدیل کرده و بقیه مراکز و مجموعه های فرهنگی را نیز در این مسیر مهم، همراه عاشوراییان نموده است.
+ دیـــدگاه